Kuraklık, tuzluluk, bor toksisitesi ve sıcaklık nadiren tek tek gelir; bir arada etkileri parçaların toplamı değildir. Tahıl ve sebzeleri büyütme kabinlerinde ve serada bu streslere tek tek ve birlikte maruz bırakıyor; büyümeyi, fizyolojik tepkileri ve dokuların besin elementi bileşimini ölçüyoruz.
İkinci soru mineral beslenmenin bu konuda ne yapabileceğidir. Yeterli magnezyum, potasyum ve çinko fotosentezi korur ve oksidatif hasarı sınırlar; Serendipita indica gibi kök endofitleri buğdayın bor toksisitesiyle baş etme biçimini değiştirebilir; ekstraktlar ve biyostimülantlar tuzluluk toleransını artırabilir. Bu bağlantıları anlamak, stresli topraklardaki üreticilere yönelik pratik önerilerin temelidir.
Bugüne kadar ne bulduk
Söğüt ekstraktları biyostimülant olarak davranıp topraksız kültürde yetiştirilen mısırın tuzluluk toleransını iyileştirdi. Buğdayda kök endofiti Serendipita indica ile kolonizasyonun bor toksisitesine fizyolojik tepkiyi nasıl değiştirdiğini tanımladık; GTÜ araştırma projemiz ise İç Anadolu topraklarında sık sık birlikte görülen tuzluluk ve bor toksisitesinin etkileşimli etkilerini inceledi. Saksı denemelerinde üre yüklü bir süperabsorban polimer, azotu bitkinin hâlâ kullanabildiği dönemde erişilebilir tutarak buğdayın tane verimini kuraklık altında korudu. Ayrıntılar aşağıdaki yayınlarda.
Bu alandaki projeler
Tüm projelerPiriformospora indica'nın buğdayda bor toksisitesi üzerine fizyolojik etkilerinin araştırılması
Mantarla aşılanmış ve aşılanmamış buğdaylar artan bor düzeylerinde karşılaştırılarak simbiyozun neyi koruduğu ölçüldü.
Farklı tuz stresi seviyelerine maruz bırakılan Cistus creticus'un (pembe kaya gülü) ekzosom biyoaktif içeriğinin belirlenmesi ve pankreas kanseri hücre hatlarında kanser karşıtı etkilerinin gösterilmesi
Artan tuz düzeylerinde yetiştirilen bitkilerden elde edilen ekzosomlar pankreas kanseri hücre hatlarına uygulanarak etkileri sınandı.
Buğdayda tuzluluk ve bor toksisitesinin etkileşimli fizyolojik etkilerinin araştırılması
İki stres besin çözeltisi kültüründe tek tek ve bir arada uygulandı; denemelerin bir bölümünde mikorizanın koruyucu etkisi de sınandı.
